આર્થિક ચિંતન: તમારી દોલતનું સાચું માપ શું, પગાર કે નેટવર્થ?

જ્યારે પણ બે મિત્રો કે સંબંધીઓ લાંબા સમયે મળે છે.ત્યારે આર્થિક સધ્ધરતા માપવા માટે સામાન્ય રીતે એક સવાલ પૂછાતો હોય છે: “તમારો માસિક પગાર કેટલો છે?” અથવા “બિઝનેસમાં મહિનાની કમાણી કેટલી થઈ જાય છે?” પરંતુ તમે ક્યારેય કોઈને એવું પૂછતા સાંભળ્યા છે કે, “તમારી નેટવર્થ (ચોખ્ખી સંપત્તિ) કેટલી છે?” કદાચ ના.

વિશ્વવિખ્યાત લેખક ટી. હાર્વ એકર તેમના પુસ્તક ‘સેક્રેટ્સ ઓફ ધ મિલેનિયર માઇન્ડ’ માં લખે છે કે, સામાન્ય લોકો હંમેશાં આવક પાછળ ભાગે છે.જ્યારે સાચા અમીરોની ક્લબમાં ચર્ચા માત્ર નેટવર્થ પર કેન્દ્રિત હોય છે. નાણાકીય જગતનું આ એક એવું કડવું સત્ય છે જે મોટાભાગના મધ્યમવર્ગીય પરિવારો સમજી શકતા નથી.

### આવક અને નેટવર્થ વચ્ચેનો મોટો તફાવત

આવક (Income) એ માત્ર એ પૈસા છે જે દર મહિને તમારા બેંક ખાતામાં જમા થાય છે. જ્યારે નેટવર્થ (Net Worth) એ તમારી વાસ્તવિક દોલત છે. તમારી પાસે રહેલી તમામ મિલકતો (રોકડ, સોનું, ઘરની કિંમત, શેરબજાર કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડનું રોકાણ) માંથી તમારા તમામ દેવાં (હોમ લોન, કાર લોન, ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ) બાદ કર્યા પછી જે રકમ બચે, તેને નેટવર્થ કહેવાય.

ટૂંકમાં સમજીએ તો, આવક એ પાણીનો વહેતો નળ છે અને નેટવર્થ એ તમારો કૂવો છે. જો નળ ગમે તેટલો મોટો હોય પણ કૂવામાં મોટું ગાબડું (મોટા ખર્ચાઓ) હોય, તો પાણી ક્યારેય ભેગું થવાનું નથી.

> *”મોટો પગાર હોવો એ અમીર હોવાની નિશાની નથી. મોટી નેટવર્થ હોવી એ સાચી આર્થિક આઝાદી છે.”*>

### નેટવર્થ વધારવાના 4 મજબૂત સ્તંભો

જો તમારે પણ આર્થિક રીતે સદ્ધર બનવું હોય તો માત્ર પગાર વધારવા પાછળ દોડવાને બદલે નેટવર્થના આ ચાર તત્ત્વો પર ધ્યાન આપવું પડશે:

1. *આવકમાં વધારો (Income):* આ પહેલું પગથિયું છે. તમારી એક્ટિવ આવક (નોકરી/ધંધો) વધારવાની સાથે સાથે પેસિવ આવક (રોકાણમાંથી મળતું વ્યાજ કે ભાડું) ના સ્ત્રોત ઊભા કરો.

2. *બચતની આદત (Savings):* વધુ કમાવવું પૂરતું નથી, વધુ બચાવવું જરૂરી છે. જો તમારી આવક 1,00,000 હોય અને ખર્ચ પણ 1,00,000 હોય, તો તમારી નેટવર્થ શૂન્ય જ રહેશે.

3. *સ્માર્ટ રોકાણ (Investment):* બચાવેલા પૈસાને માત્ર બેંક ખાતામાં મૂકી રાખવાના બદલે શેરબજાર, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ કે રિયલ એસ્ટેટમાં યોગ્ય રીતે ઇન્વેસ્ટ કરો. ચક્રવૃદ્ધિ વ્યાજ (Compounding) ની તાકાત તમારી નેટવર્થને રોકેટ ગતિએ વધારશે.

4. *જીવનનું સરળીકરણ (Simplification):* આ સૌથી મહત્વનો સ્તંભ છે. દેખાદેખી અને મોજશોખના બિનજરૂરી ખર્ચાઓ ઘટાડીને સાદગીપૂર્ણ જીવન જીવવું. જીવન જેટલું સરળ હશે, તેટલી બચત વધુ થશે અને એ બચત નેટવર્ક વધારવામાં કામ લાગશે.

### અંતિમ વિચાર…

આગામી સમયમાં જ્યારે પણ તમે તમારી આર્થિક પ્રગતિનો હિસાબ માંડો, ત્યારે બેંક સ્ટેટમેન્ટમાં આવતા પગારને જોઈને ખુશ થવાને બદલે તમારી ‘નેટવર્થ’ ની ગણતરી કરજો. સાચી દોલત એ નથી કે તમે કેટલું કમાઓ છો, પણ સાચી દોલત એ છે કે તમે કેટલું બચાવીને તેને કેટલું વધારી શકો છો.