સાઉદીના લોકો પાણી વાપવામાં છે નંબર ૧ જાણો અછત હોવા છતાં પણ આટલું પાણી ક્યાંથી જોવા મળે છે

Water use in Saudi Arabia: કોઇ પણ કાર ચલાવવા માટે તેલની જરૂર પડે છે, જે સૌથી વધુ સાઉદી અરબ પાસે છે. પરંતુ સાઉદી અરેબિયામાં માણસોને ચલાવવા માટે જરૂરી પાણીની ભારે અછત છે. આ હોવા છતાં, અહીંના લોકો સમગ્ર વિશ્વમાં સૌથી વધુ પાણી પીનારા લોકો માનવામાં આવે છે. સાઉદીમાં કેવી રીતે પાણી પહોંચાડવામાં આવે છે તે જાણો આ અહેવાલમાં.

સાઉદીના લોકો પાણી લૂંટવામાં નંબર વન છે, તેલના કુવાઓ સાથે આ દેશમાં ક્યાંથી સપ્લાય થાય છે?

નીતિ આયોગના રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે 2030 સુધીમાં ભારતના 10 મોટા શહેરોમાં પાણીની તંગી સર્જાશે. જેમાં દિલ્હી, બેંગલુરુ, અમૃતસર, ગાંધીનગર જેવા શહેરોનો સમાવેશ થાય છે. ભારતમાં 8 મોટી અને લગભગ 250 નાની નદીઓ છે, તેમ છતાં દેશ જળસંકટનો સામનો કરી રહ્યો છે. પરંતુ શું તમે વિચાર્યું છે કે જે દેશમાં એક પણ નદી નથી અને બધે રણ છે, ત્યાં લોકો માટે પાણી કેવી રીતે હશે?

વાંચો: સિસ્ટમના ચહેરા પર થપ્પડ મારવા જેવું છે … કેજરીવાલના નિવેદનનો ઉલ્લેખ કરતા ઈડીએ સુપ્રીમ કોર્ટમાં વાત કરી

ગૂગલ મેપ પર સાઉદી પર નજર કરીએ તો આ દેશ રણમાં સંપૂર્ણપણે દેખાય છે અને અહીં તમને અન્ય દેશોની જેમ જંગલ અને પાણી જોવા નહીં મળે. અથવા એમ કહો કે, નકશામાં કાદવવાળા રંગ સિવાય વાદળી અને લીલા રંગ દેખાતા નથી. સાઉદી અરેબિયાની વસ્તી લગભગ ૩.૭ કરોડ છે અને દર વર્ષે લાખો પ્રવાસીઓ અને ધાર્મિક યાત્રાળુઓ અહીં આવે છે. સવાલ એ ઊભો થાય છે કે, ખૂબ જ ઓછો વરસાદ હોવા છતાં સાઉદી અરેબિયા નદી અને કેટલીક નહેરો વિના આટલી મોટી વસ્તી માટે પાણીની વ્યવસ્થા કેવી રીતે કરે છે?

વાંચો: પુતિન ચીન સાથે શું કરવા જઈ રહ્યા છે? જિનપિંગને મળ્યા બાદ કહી મોટી વાત

પાણી ક્યાંથી આવે છે?

હજારો વર્ષોથી સાઉદીના લોકો પાણી માટે કુવાઓ પર આધાર રાખતા આવ્યા છે, પરંતુ વધતી જતી વસતીને કારણે ભૂગર્ભ જળનો ઉપયોગ વધ્યો અને તેને કુદરતી રીતે ફરી ભરી શકાય તેમ નથી. પાણીની અછતનું કારણ ૧૯૭૦ના દાયકામાં સરકારે લીધેલો નિર્ણય હતો જેમાં ખેતીને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું હતું. સાઉદી સરકારે શાકભાજી અને ખોરાક પર આત્મનિર્ભર બનવા માટે ખેતીને પ્રોત્સાહન આપવાનું શરૂ કર્યું. લોકોએ મોટી સંખ્યામાં કુવા ખોદીને ખેતી શરૂ કરી હતી. થોડાં વર્ષો પછી સાઉદી અરેબિયાની રેતાળ જમીન પરનાં ઘઉંનાં ખેતરો ધમધમવા લાગ્યાં. જેના કારણે ભૂગર્ભ જળમાં ઝડપથી ઘટાડો થવા લાગ્યો અને વર્ષ 2008 સુધીમાં અહીંના લગભગ તમામ કુવા સુકાઇ ગયા. પરિસ્થિતિ એવી આવી પહોંચી કે સાઉદી સરકારે ઘઉંના વાવેતર પર પ્રતિબંધ મૂકવો પડ્યો.

પીવા માટે બદલ્યું દરિયાનું પાણી

વાહનો અને ફેક્ટરીઓ ચલાવવા માટે સાઉદીની જમીનમાં પુષ્કળ તેલ છે. પરંતુ માણસોને ચલાવવા માટે પાણી નથી. સાઉદી અરેબિયા બે બાજુ પાણીથી ઘેરાયેલું છે, એક તરફ પર્શિયાનો અખાત છે અને બીજી તરફ લાલ સમુદ્ર છે, પરંતુ આ દરિયાનું પાણી ખારું છે અને ઉપયોગી નથી. આ સમસ્યાના ઉકેલ માટે સાઉદીએ દરિયાના પાણીને પીવાના પાણીમાં ફેરવવાની કવાયત શરૂ કરી હતી. સાઉદી અરેબિયામાં વિશ્વનો સૌથી મોટો ડિસેલિનેશન પ્લાન્ટ છે. ડિસેલિનેટ કરવા માટે દરિયાના પાણીને લાંબી પ્રક્રિયા દ્વારા અલગ કરવામાં આવે છે અને તેનું મીઠું અલગ કરીને ઉપયોગમાં લઇ શકાય તેવું બનાવવામાં આવે છે. દેશની પાણીની માગનો લગભગ 70 ટકા હિસ્સો આ પ્લાન્ટ્સથી પૂરો થાય છે, પરંતુ આ પ્રક્રિયા ઘણી ખર્ચાળ છે અને સાઉદી અરેબિયાની સરકાર આ માટે અબજો ડોલરનો ખર્ચ કરે છે.

અક્વા સાઉદી
એક્વાફોર્સ પણ દેશની પાણીની માંગના લગભગ ૩૦ ટકાને પૂર્ણ કરે છે. એક્વિફર્સ ભૂગર્ભમાં પાણી એકત્રિત કરે છે અને આ તકનીકનો ઉપયોગ શહેરી અને કૃષિ બંને જરૂરિયાતો માટે થાય છે. એક્વિફર્સ બનાવવાનું કામ ૧૯૭૦ ના દાયકામાં શરૂ થયું હતું અને આજે દેશમાં હજારો એક્વિફર્સ છે.

અછત હોવા છતાં સાઉદી સૌથી વધુ પાણીનો વપરાશ કરે છે

જીસીસી (ગલ્ફ કોઓપરેશન કાઉન્સિલ) દેશો પાણીની તંગી હોવા છતાં વિશ્વમાં સૌથી વધુ પાણીનો ખર્ચ કરે છે. તેલને કારણે અર્થવ્યવસ્થા મજબૂત છે અને સરકાર લોકોને મોંઘા પાણી પર સબસિડી પણ આપે છે. સાઉદીમાં માથાદીઠ પાણીનો વપરાશ દૈનિક 350 લિટર છે, જ્યારે વૈશ્વિક સરેરાશ દૈનિક 180 લિટર છે. સાઉદી અરેબિયા અમેરિકા અને કેનેડા પછી વિશ્વમાં વ્યક્તિદીઠ પાણીનો વપરાશ કરનારો ત્રીજો સૌથી મોટો ઉપભોક્તા દેશ છે.

ડિસેલિનેશન પર્યાવરણ માટે જોખમી છે

આવું પાણી ડિસેલિનેશન પ્રોસેસ પ્લાન્ટમાંથી નાખવામાં આવે છે જેમાં મોટા પ્રમાણમાં મીઠું હોય છે. ગલ્ફ દેશોના સમુદ્રનું પાણી 25 ટકા વધુ ખારું હોવાનું કહેવાય છે. એક અંદાજ મુજબ વિશ્વનું 55 ટકા ખારું પાણી ખાડી દેશોમાંથી આવે છે. ડિસેલિનેશનના ખારા પાણીના ડમ્પથી ઇકોસિસ્ટમને મોટું નુકસાન થઈ રહ્યું છે, આ દેશોમાં ગેસ અને ઓઇલના ઉત્પાદને પહેલાથી જ પર્યાવરણને દૂષિત કર્યું છે.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

READ MORE

READ MORE